الکتروموتور ضد انفجار به موتورهای گفته می‌شود که در محیط‌های بسته که ممکن است با یک جرقه انفجار رخ دهد استفاده می‌شود. وظیفه اصلی موتورهای ضد انفجار این است، که از بروز جرقه در محیط‌های که گازهای قابل اشتعال وجود دارد جلوگیری می‌کند. در صنایع مختلف از این وسیله برای کاربردهای مختلفی استفاده می‌شود. لازم به ذکر است، که با توجه به اهمیت و حساسیت بالای استفاده از این وسیله آن را در انواع مختلفی می‌سازند. هر کدام از انواع الکتروموتورهای ضد انفجار دارای کاربرد و عملکرد متفاوتی هستند. در ادامه این مقاله قصد داریم تا شما را بیشتر با این وسیله و کاربرد آن آشنا کنیم. پس با ما تا پایان این مقاله همراه باشید.

الکتروموتور ضد انفجار

ساختار الکتروموتور ضد انفجار باید طوری طراحی شوند که بیشترین فشار explosion یا detonation را تحمل کنند. از همین رو به این نوع از موتور ها اصطلاحا موتور های EX هم گفته می شود. در نامگذاری الکتروموتورهای ضد انفجار در ایران، نام های الکتروموتور ضد جرقه، و ضد احتراق نیز استفاده می شود. موتورهای ضد انفجار در دورهای مختلف و درجات حفاطتی با یکدیگر متفاوت هستند. در مناطقی که احتمال وجود گازهای زیاد هست به همین میزان احتمال وجود انفجار هم هست از الکتروموتورهایی با ویژگی های خاص مانند الکتروموتورهای ضد انفجار استفاده می کنند.

انواع الکتروموتور ضد انفجار

الکتروموتورهای ضد انفجار به دو دسته تقسیم می شوند :

محافظ در برابر گاز ها و بخار مایعات

دسته اول یعنی الکتروموتور های محافظ در برابر گاز ها و بخار مایعات خود شامل سه گروه می شوند

گروه A: محافظت در برابر گاز استیلن

گروه B: محافظت در برابر هیدروژن و مشتقات آن

گروه C: محافظت در برابر اتر و مشتقات آن


. مشاهده و خرید انواع الکتروموتور ترمزدار در فروشگاه صنعت ترمز .


محافظ در برابر گرد و غبار

دسته دوم الکتروموتور ضد انفجار که در برابر گرد و غبار محافظت ایجاد می کند نیز شامل گروه‌های زیر می شوند :

محافظ در برابر غبار فلزات هادی و منفجر کننده – غبار کربن که غالباً هادی و قابل انفجارند و گروه بعدی که محافظت در برابر ذرات آرد، نشاسته و پلاستیک‌های قابل احتراق می باشند.

کاربرد الکتروموتور ضد انفجار

همان‌طور که قبلاً به آن اشاره کردیم کاربرد اصلی الکتروموتور ضد انفجار جلوگیری از انفجار در محیط‌های است، که در آن‌ها گازهای قابل اشتعال وجود دارد. در چنین مکان‌های که فضای محیط پر از ذرات قابل اشتعال یا گازهای خطرناک است، استفاده از دستگاه‌های الکتریکی خطرات زیادی به همراه دارد. به همین دلیل بسیار مهم و حیاتی است، که در این محیط‌ها از دستگاه‌های الکتریکی که جرقه ایجاد می‌کنند استفاده نشود. با این حال در برخی از صنایع نیاز به برخی از دستگاه‌های الکتریکی هست، در این مکان‌ها باید از الکتروموتور ضد انفجار استفاده شود تا از ایجاد جرقه جلوگیری کند. همچنین این دستگاه این قابلیت را دارد که انفجار ایجاد شده را در خود خاموش کند. عدم استفاده از ابزارهای ضد انفجار می‌تواند خسارت‌های جبران ناپذیری را به صنایع مختلف وارد کند.

کدگذاری الکتروموتور ضد انفجار

در صنایعی مانند پتروشیمی، نفت و گاز، بافندگی، کارخانجات تولید رنگ و. . استفاده از موتورهای ضد انفجار از اهمیت ویژه‌ای برخورد دار است؛ زیرا در این صنایع همواره گازها و مواد اشتعال‌پذیر بسیار زیاد است و کوچک‌ترین جرقه می‌تواند به یک انفجار بزرگ تبدیل شود. لازم به ذکر است، که در این صنایع باید دستگاه‌ها و ابزارهای ضد انفجار در قسمتی‌های نصب شوند که تجمع گاز و مواد قابل اشتعال در آن جا بیشتر است. این وسیله‌های باید به گونه‌ای نصب شوند، که از هر گونه جرقه، شوک الکتریکی، پدیده شکست القایی وغیره جلوگیری کنند. به طور کلی می‌توانیم بگوییم که از الکتروموتور ضد انفجار در مکان‌های زیر استفاده می‌شود.

صنایع الکل‌سازی
پمپ‌های گاز CNG
پتروشیمی، صنایع نفت و گاز
صنایع تولید کننده رنگ و مواد شیمیایی
شرکت‌های داروسازی

روش کدگذاری الکتروموتور ضد انفجار

از آنجایی که الکتروموتور ضد انفجار در انواع و اقسام مختلفی تولید می‌شود آن‌ها را بر اساس عملکردی که دارند کدگذاری می‌کنند. عبارت EEx نشان دهنده نوع الکتروموتور استفاده شده در محیط‌های است، که خطر انفجار در آنجا بسیار زیاد است. حروفی که بعد از این عبارت نوشته می‌شود نشان دهنده نوع حفاظت موتور است. (EExd>EExp>EExe>EExn) این ترتیب ضریب امنیت الکتروموتور ضد انفجار است. در دستگاه‌های که شامل چند حفاظت هستند بعد از عبارت EEX از چند حروف استفاده می‌شود.

امنیت الکتروموتورهای ضد انفجاری

ضریب امنیت الکترو موتور‌های ضد احتراق به صورت زیر است:

EEXd
در این نوع الکترو موتور اگر جرقه‌ای ایجاد شود به هیچ وجه به محیط بیرون انتقال پیدا نمی‌کند و توسط موتور ضد انفجار خاموش می‌شود. این نوع از الکترو موتور ضد انفجار دارای پوسته‌ای ضخیم است و وزن آن از سایر انواع الکتروموتو بیشتر است. امنیتی که این ابزار در محیط برقرار می‌کند بسیار زیاد است تا جایی که احتمال انفجار در محیط را به صفر می‌رساند.

EEXp
در این نوع از الکتروموتور فضای داخلی موتور با گازهای بی‌اثر تحت فشار قرار می‌گیرد. به این ترتیب می‌توان داخل الکترو موتور را از اتمسفر محیط بیرونی جدا کرد. این نوع از الکتروموتور ضد انفجار احتمال آتش سوزی و انفجار را تا حد بسیار زیادی کاهش می‌دهد.

امنیت الکتروموتورهای ضد انفجاری

EEXn
این نوع از الکتروموتور ضد جرقه به گونه‌ای طراحی شده است، که از بروز هر گونه انفجاری در محیط بیرونی چه در شرایط عادی و چه شرایط غیر هادی جلوگیری می‌کند.

EEXe
این الکترو موتور نیز ضد جرقه است و در مقایسه با سایر الکتروموتور‌ها از تجهیزات پیشرفته‌تری برای جلوگیری از جرقه استفاده می‌شود.

استانداردهای الکتروموتور ضد انفجار

برای ساخت الکتروموتور ضد انفجار از استانداردهای مختلفی استفاده می‌شود. هر کدام از این استانداردها دارای یکسری قوانین برای ساخت الکتروموتور هستند. نحوه ضد انفجار کردن این ابزارها تا حد زیادی بستگی به خطرات موجود در محیط کار دارد. به طور کلی برای ساخت الکتروموتور ضد انفجار از دو استاندارد آمریکایی و اروپایی استفاده می‌شود.

استاندارد اروپایی (IEC)
استاندارد ملی برق آمریکا (NEC)

سخن نهایی

به طور کلی می‌توانیم بگوییم که الکتروموتور ضد انفجار به ابزارهای گفته می‌شوند که از ایجاد جرقه در محیط‌های بسته جلوگیری می‌کنند. این وسیله در محیط‌های که تجمع گازها یا ذرات قابل اشتعال وجود دارد از‌ای وسیله برای جلوگیری از انفجار استفاده می‌شود. در صنایعی مانند پتروشیمی، کارخانجات رنگ، معادن وغیره لازم و ضروری است که از این وسیله استفاده شود. معمولاً الکتروموتورها را بر اساس خطرات موجود در محیط می‌سازند به همین دلیل انواع مختلفی دارند.

بروزرسانی در تاریخ 1401/09/13

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *